เป็นธรรมเนียมไปแล้วที่สื่อมวลชนต่างๆ มักจะจัดอันดับสุดยอดข่าวหรือสุดยอดบุคคลประจำปีในช่วงเวลาใกล้สิ้นปีแบบนี้ ผมก็เลยขอจัดอันดับบ้างโดยหัวข้อคือ “4 สุดยอด CEO ดอทคอมไทยประจำปี 2550″

ทำไมต้อง 4 ด้วย? ทำไมไม่ 10 เหมือนปกติที่คนอื่นทำกัน เหตุผลก็คือผมรู้จัก CEO ของเว็บไทยไม่ถึง 10 คน และ 4 คนที่ผมจะเขียนถึงต่อไปนี้คือบุคคลที่ผมเคยพบเจอตัวจริงแล้ว บางคนเคยมาบรรยาย บางคนเคยพูดคุยด้วย และบางคนเคยร่วมงานด้วย

ไม่มีการจัดอันดับว่าใครเหนือกว่าใครนะครับ เนื่องจากไม่รู้จะใช้เกณฑ์อะไรดี เอาเป็นว่าผมเขียนเรียงตามลำดับชื่อละกัน

ต่อบุญ พ่วงมหา ผู้ที่พลิกชะตาชีวิตให้เอ็มเว็บเปลี่ยนจากขาดทุนเป็นกำไร

ถ้าไม่มีเขาคนนี้ เอ็มเว็บอาจจะต้องขายเว็บทิ้งเพื่อตัดขาดทุนและขนเงินกลับแอฟริกาใต้ไปแล้วก็ได้

หากใครยังพอจำได้ว่าในช่วงปี 2543 ที่บริษัทจากแอฟริกาใต้เข้ามาในประเทศไทย และเริ่มต้นด้วยการเข้าซื้อกิจการเว็บไซต์ Sanook.com แล้วตามด้วยเว็บไซต์ขนาดกลางอีกหลายเว็บ เอ็มเว็บใช้กลยุทธ์แบ่งผู้ใช้เว็บออกเป็นสองกลุ่ม ใครชอบเล่นเว็บ Portal ให้มาที่ Sanook.com ใครชอบเว็บที่มี Content ให้อ่านเยอะๆ ให้ไปที่ Mweb.co.th

การทุ่มเททรัพยากรจำนวนมากไปกับการพัฒนา Content เป็นกลยุทธ์ที่ผิดพลาด รายได้ที่เข้ามาไม่เพียงพอต่อรายจ่ายปริมาณมหาศาล จึงต้องมีการปรับกลยุทธ์ใหม่ พร้อมกับการก้าวขึ้นสู่ตำแหน่ง CEO ของคุณต่อบุญ พ่วงมหา โดยมิสเตอร์เครก ไวท์ที่บริษัทแม่ของเอ็มเว็บส่งมาได้แต่ถอยไปดูอยู่ห่างๆ อย่างไม่ต้องห่วง

คุณต่อบุญจัดการรวมเนื้อหาและบริการทุกอย่างที่บริษัทมีให้อยู่ภายใต้แบรนด์เดียวกันคือ Sanook.com ส่วน Mweb.co.th ถูกปรับให้เป็นเว็บไซต์ขององค์กรไป

ในช่วงปี 2550 ที่ผ่านมา ดูเหมือนจะเป็นปีที่ Sanook เนื้อหอมมากเป็นพิเศษ เมื่อมีเว็บไซต์ยักษ์ใหญ่ต่างประเทศถึงสองเว็บไซต์ที่สนใจเข้ามาเป็นพันธมิตรทางธุรกิจด้วย นั่นก็คือ eBay และ Hi5

eBay ซึ่งเป็นยักษ์ใหญ่ในวงการอีคอมเมิร์ซของโลก เข้ามาในลักษณะ Co-branding หรือการให้ Sanook ยืมใช้แบรนด์ของ eBay เพื่อทำธุรกิจประมูลออนไลน์ในประเทศไทย โดยที่ Sanook เป็นผู้ลงทุนพัฒนาแพลตฟอร์มการประมูลขึ้นมาเอง บริหารจัดการแพลตฟอร์มเอง เมื่อมีรายได้ก็แบ่งให้กับ eBay

ส่วน Hi5 ซึ่งเป็นเว็บไซต์ประเภท Social Network ที่คนไทยหลายแสนคนเป็นสมาชิกอยู่ และยังเป็นเว็บไซต์ที่มีคนไทยเข้าใช้บริการสูงสุดเป็นอันดับสองรองจาก Google เท่านั้น เข้ามามีความร่วมมือโดยแต่งตั้งให้ Topspace ซึ่งเป็นบริษัทลูกของ Sanook ในการบริหารงานโฆษณาให้กับ Hi5

จากความยอดนิยมของ Hi5 เชื่อได้ว่าจะช่วยให้ Sanook มีรายได้จากการขายโฆษณาเพิ่มขึ้นได้อีกมากในปีหน้า แต่สำหรับ Sanook eBay แล้ว คงต้องลุ้นกันอีกยาวว่าจะไปรอดหรือเปล่า เพราะแม้แต่ eBay ในต่างประเทศเองก็ดูเหมือนอัตราการเพิ่มของผู้ขายชาวไทยจะถดถอยลง

ความท้าทายของคุณต่อบุญในปีหน้าคงจะอยู่ที่การหาทางเพิ่มปริมาณ traffic ให้กับเว็บไซต์ให้มากขึ้น และมีความเป็นไปได้ว่าจะไม่พึ่งพาการเติบโตของ traffic จากบริการที่มีอยู่แล้วในเว็บไซต์เพียงอย่างเดียว แต่จะอาศัยการร่วมมือกับเว็บไซต์อื่นเพื่อเพิ่มปริมาณ traffic ให้เติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว

ปรเมศวร์ มินศิริ นักปั้นเว็บมือทองที่สร้างสองเว็บไซต์ให้เติบใหญ่

ผู้ให้กำเนิด Sanook.com จนสร้างตำนานการขายเว็บได้ และยังปั้น Kapook.com มาแข่งกับ Sanook.com ที่ตัวเองสร้างขึ้นได้อีก

จะมีใครเจ๋งได้เท่านี้อีกเมื่อเว็บทั้งสองติดอยู่ในสองอันดับแรกของเว็บไทยที่มีผู้ใช้บริการมากที่สุดซึ่งจัดอันดับโดยทรูฮิตส์ และเคยมีช่วงเวลาหนึ่งที่ Kapook สามารถแซงหน้ายักษ์ใหญ่เงินหนาอย่าง Sanook ได้ด้วย

ช่วงปีที่ผ่านมาของคุณปรเมศวร์และ Kapook วนเวียนอยู่กับคำว่า Web 2.0 บริการอย่าง Kapook Planet ที่เป็น Social Network เจาะกลุ่มวัยรุ่นวัยใส หรือกระปุกเจี๊ยวจ๊าวซึ่งเป็นบริการแบบ Micro-blogging ที่ผนวกความสามารถของ Google Maps เข้าไปเพื่อเพิ่มประสบการณ์ของผู้ใช้ให้รู้สึกถึงความแปลกใหม่มากยิ่งขึ้น

นอกจากงานด้านการวางกลยุทธ์ให้กับเว็บไซต์ Kapook แล้ว คุณปรเมศวร์ยังมีตำแหน่งเป็นนายกสมาคมผู้ดูแลเว็บไทยเป็นสมัยที่สอง ผลงานที่โดดเด่นในช่วงปีที่ผ่านมาคือการเป็นหัวเรี่ยวหัวแรงหลักในการชี้แจงกับผู้มีอำนาจในบ้านเมืองเพื่อปรับปรุง พรบ.คอมพิวเตอร์ ให้เหมาะสมกับสภาพความเป็นจริงของการดำเนินธุรกิจ ไม่เช่นนั้นแล้วธุรกิจเว็บของไทยอาจถูกบอนไซด้วยกฎหมายที่ออกโดยผู้ที่ขาดความรู้ความเข้าใจอย่างแท้จริง

ผลงานที่โดดเด่นอีกอย่างหนึ่งก็คือโครงการคลังปัญญาไทย โครงการสารานุกรมออนไลน์สไตล์วิกิพีเดียที่มีเนื้อหากว่า 80,000 คำ จัดทำขึ้นเพื่อทูลเกล้าถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเนื่องในวโรกาสที่ทรงมีพระชนมายุ 80 พรรษา เพื่อเป็นคลังความรู้แก่นักเรียนและประชาชนชาวไทย

ความท้าทายในปีหน้าสำหรับคุณปรเมศวร์คือการวิ่งไล่ Sanook ต่อไป และวิ่งหนี MThai ที่กำลังเขยิบใกล้เข้ามา กลยุทธ์ที่ถูกงัดออกมาใช้คงหนีไม่พ้นการใช้แนวคิดของ Web 2.0 มาสร้างบริการใหม่ๆ เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้ใช้เว็บ

ภาวุธ พงษ์วิทยภานุ เจ้าพ่อตลาดออนไลน์ที่คิดในกรอบไม่เป็น

ขนาดจะขอสาวแต่งงานยังต้องไม่ธรรมดา มีการถ่ายทอดสดเพื่อให้คนทั้งโลกร่วมเป็นสักขีพยานความรัก

วันที่ 16 สิงหาคม วันดีเดย์ของคุณภาวุธที่จะขอแฟนแต่งงาน ซึ่งเป็นการขอแต่งงานออนไลน์ครั้งแรกของไทย มีการถ่ายทอดสดผ่านเว็บไซต์ที่เปิดให้ใครที่สนใจเข้าไปดูได้ งานนี้มีคนนับพันรู้ล่วงหน้า มีเพียงคนที่กำลังจะถูกขอแต่งงานที่ไม่รู้ว่าจะเกิดอะไรขึ้น สุดท้ายงานนี้ก็จบลงด้วยน้ำตาแห่งความสุขของว่าที่เจ้าสาว (ซึ่งตอนนี้แต่งงานกันไปเรียบร้อยแล้ว)

วิธีคิดนอกกรอบของคุณภาวุธถูกสื่อออกมาในงานหลายๆ อย่าง เช่น จะทำธุรกิจพิมพ์หนังสือขายทั้งที ก็ต้องตั้งชื่อหนังสือให้โดดเด่นเข้าไว้ ไม่ว่าจะเป็น Google AdWords โปรโมทเว็บให้ดังศาสตร์ หรือเปิดกะโหลก สร้างเงินออนไลน์ด้วย Contextual Ads + Affiliate Marketing

ในด้านของเว็บไซต์ ปีนี้ต้องถือว่าเป็นปีที่โหดร้ายสำหรับคุณภาวุธ เมื่อเกิดกรณีลูกค้าที่ใช้บริการเปิดร้านค้าออนไลน์กับเว็บไซต์ Tarad.com ได้นำสินค้าละเมิดลิขสิทธิ์มาประกาศขาย จนเจ้าของลิขสิทธิ์เข้าแจ้งความและมีเจ้าหน้าที่ตำรวจมายกเซิร์ฟเวอร์ไป หลังจากนั้นก็มีข่าวออกทางสื่อมวลชนซึ่งส่งผลให้ลูกค้ารายอื่นๆ ของ Tarad เกิดความไม่แน่ใจว่าเว็บไซต์จะให้บริการต่อได้หรือไม่ เหตุการณ์นี้ได้ก่อให้เกิดประเด็นคำถามว่า ผู้ให้บริการพื้นที่เปิดร้านไม่ได้มีส่วนรู้เห็นกับการละเมิดลิขสิทธิ์ เป็นสิ่งที่ถูกต้องแล้วหรือที่เซิร์ฟเวอร์จะถูกยกไป ซึ่งก่อให้เกิดความเสียหายทั้งแก่เว็บไซต์และผู้ใช้เว็บไซต์รายอื่นๆ

นอกจากประเด็นเรื่องลิขสิทธิ์แล้ว คุณภาวุธยังต้องเผชิญกับการแข่งขันทางธุรกิจที่ดูเหมือนจะเข้มข้นมากขึ้น เมื่อคู่แข่งคนสำคัญอย่าง MarketAtHome.com ถูกกลุ่มทรูซื้อกิจการไป และเปลี่ยนแบรนด์เป็น WeLoveShopping.com พร้อมกับการผนวกเข้ากับธุรกิจอื่นๆ ของทรู ทำให้เกิดการคอนเวอร์เจนซ์ แถมยังมีการตัดราคาแข่งอีก

ปีหน้าคงจะเป็นปีที่เหนื่อยหนักสำหรับคุณภาวุธ เพราะการเติบโตของอีคอมเมิร์ซในเมืองไทยมันเย้ายวนให้ยักษ์ใหญ่ทั้งหลายแห่ลงมากินส่วนแบ่งการตลาดกัน งานนี้ต้องรอลุ้นว่าคุณภาวุธจะนำความรู้ที่ได้จากการศึกษาต่อที่ศศินทร์มาประยุกต์ใช้กับธุรกิจของตัวเองอย่างไร

วันฉัตร ผดุงรัตน์ นักปกครองบนโลกออนไลน์ที่เอาตัวรอดได้ในยุคทหาร

กับแผนฟื้นฟูคุณภาพการแสดงความคิดเห็นของโต๊ะราชดำเนินในยุคก่อตั้งเว็บให้กลับคืนมา

Pantip.com ดูเหมือนจะเป็นเว็บที่โชคร้ายในด้านการเมืองอยู่สักหน่อย เพราะไม่ว่าพรรคการเมืองไหนจะมาเป็นรัฐบาล ก็ดูเหมือนว่าพันทิปจะถูกเหมาว่าเป็นพวกรัฐบาลนั้นไปเสียหมด ตั้งแต่ยุครัฐบาลประชาธิปัตย์ที่พันทิปถูกหาว่าลำเอียงเข้าข้าง ต่อมาในยุคของไทยรักไทย พันทิปก็ถูกกล่าวหาว่าถูกซื้อไปแล้ว จนถึงยุครัฐบาลทหารที่พันทิปถูกเพ่งเล็งว่าจะถูกอำนาจทหารสั่งปิดหรือมีการตกอยู่ใต้อำนาจของทหารหรือไม่

เอาแค่ว่าฮาร์ดแวร์ของเซิร์ฟเวอร์มีปัญหาทำให้เปิดให้บริการไม่ได้เพียงวันเดียว ก็ถูกลือสะพัดว่า Pantip ปิดตัวเองตามคำสั่งทหารซะแล้ว

ตั้งแต่เกิดเหตุการณ์รัฐประหารขึ้น งานส่วนใหญ่ของคุณวันฉัตรคือการมุ่งเน้นปรับปรุงคุณภาพการแสดงความคิดเห็นภายในโต๊ะราชดำเนิน มีการออกกฎกติกาเพิ่มมากขึ้นเพื่อลดปริมาณความคิดเห็นที่ออกแนวส่อเสียดและไม่เป็นประโยชน์ต่อสังคม มีการปรับรูปแบบการแสดงความคิดเห็นโดยนำกล่องความคิดเห็นมาไว้ด้านบนต่อจากเนื้อหากระทู้ เพื่อให้สมาชิกได้แสดงความคิดเห็น “แรกเริ่ม” ที่ตนเองมีต่อเนื้อหาในกระทู้ โดยที่ยังไม่ถูกความคิดเห็นของคนอื่นชักจูงไป

ในช่วงเวลาที่ประเทศอยู่ในสภาวะวิกฤต คุณวันฉัตรต้องประกาศปิดโต๊ะราชดำเนินเพื่อไม่ให้เกิดเหตุการณ์นัดกันออกไปประท้วงจนเกิดเหตุการณ์เศร้าสลด

ปีนี้อาจจะเป็นปีที่วุ่นวายสำหรับ Pantip แต่สำหรับ BlogGang.com ซึ่งเป็นเว็บไซต์ในเครือ กลับได้โหนกระแสความนิยมในการเขียนบล็อก จนทำให้ BlogGang ติดอยู่ในสิบอันดับแรกของเว็บไทยที่มีผู้ใช้บริการสูงสุดจากการจัดอันดับของทรูฮิตส์

ปีหน้าจะเป็นปีที่ Pantip มีอายุครบ 12 ปี และน่าจะเป็นเว็บเชิงพาณิชย์ของไทยที่มีอายุเก่าแก่ที่สุด จากสไตล์การบริหารของคุณวันฉัตรที่เน้นการแข่งกับตัวเองมากกว่าการแข่งกับคนอื่น ความท้าทายของคุณวันฉัตรในปีหน้าก็คือจะทำอย่างไรให้สถานการณ์ต่างๆ ในเว็บไซต์ดีขึ้นกว่าปีนี้ จะทำอย่างไรให้โต๊ะราชดำเนินเป็นพื้นที่ที่เป็นกลาง ไม่ถูกครอบงำจากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเพียงอย่างเดียว

• จะทำเว็บ 2.0 น่ะ อย่าเลียนแบบคนอื่นได้มั้ย? กลยุทธ์การสร้างความแตกต่างให้ว็บ 2.0 ของคุณต่างกับของคนอื่น
• ทำเว็บสมัยนี้ แข่งกันที่ใครตอบสนองความต้องการของมนุษย์ได้มากกว่ากัน
• ทำเว็บสมัยนี้ แข่งกันที่ใครคูณเลขได้มากกว่ากัน
• Social Business Enterprise เมื่อเป้าหมายธุรกิจไม่ใช่เพื่อ Maximize Profit แต่เพื่อ Minimize Poverty
• Network Effect ถ้าโลกนี้มีคนใช้ YouTube, eBay, Pantip แค่คนเดียว ผมก็คงไม่ใช้เว็บเหล่านี้เหมือนกัน